Afgestudeerd als psycholoog. Wat is je volgende stap?
Je bent (bijna) afgestudeerd als psycholoog. En nu?
Dat is misschien wel de vraag die iedereen in ons vak zich stelt. Mogelijk weet je al dat je als therapeut aan de slag wilt, maar nog niet met welke doelgroep. Of je hebt je eerste baan als basispsycholoog gevonden en merkt dat je je verder wilt ontwikkelen als behandelaar. Welke opleiding kies je dan? En moet je eigenlijk al weten waarin je je uiteindelijk wilt specialiseren?
Het goede nieuws: dat hoeft helemaal niet.
Je loopbaan als psycholoog ontwikkelt zich terwijl jij je ontwikkelt. Misschien trekt werken met trauma je nu enorm aan, maar ontdek je later dat depressie veel beter bij je past. Of begin je in de verslavingszorg en werk je jaren later met een heel andere doelgroep.
Mark de Haan, gastdocent binnen de Basiscursus Cognitieve Gedragstherapie, weet daar alles van. Hij dacht jarenlang dat zijn toekomst in de verslavingszorg lag. Inmiddels werkt hij met een heel andere doelgroep.
Je hoeft aan het begin van je carrière dus nog niet te weten welke behandelaar je uiteindelijk wilt worden. Wat wel helpt, is een stevige basis waarop je verder kunt bouwen.
CGT als stevige basis
Cognitieve gedragstherapie is zo’n basis. Niet omdat je na je studie meteen hoeft te beslissen dat je cognitief gedragstherapeut wilt worden. En ook niet omdat CGT de enige behandelvorm is die je in je loopbaan nodig zult hebben.
Wel omdat je binnen de cognitieve gedragstherapie leert om systematisch naar psychische klachten en gedrag te kijken. Wat houdt een klacht in stand? Welke gedachten, gevoelens en gedragingen spelen een rol? Welke factoren zijn daarop van invloed? En vooral: waar kun je samen met een cliënt verandering in aanbrengen?
Mark ziet de basiscursus daarom als een waardevolle basis voor beginnende psychologen, ook als je nog niet weet of je je verder wilt specialiseren in CGT. Principes en vaardigheden die je binnen CGT leert, kom je ook later in je carrière en in andere behandelcontexten weer tegen. De kennis en manier van denken die je tijdens een basiscursus ontwikkelt, kun je daardoor in verschillende richtingen meenemen.
Je leert technieken en protocollen en je ontwikkelt een manier van analyseren, klinisch redeneren en behandelen waarop je later verder kunt bouwen.
Dat maakt een basiscursus CGT ook interessant als je later ontdekt dat bijvoorbeeld ACT of schematherapie beter bij je past, of als je nog helemaal niet weet waarin je je uiteindelijk wilt specialiseren.
Van academische kennis naar behandelen
Na je universitaire opleiding neem je al veel mee. Je hebt een wetenschappelijke basis, kennis over psychische problematiek en (afhankelijk van je opleiding en master) ook ervaring met diagnostiek, gespreksvaardigheden en behandelmethoden, mogelijk zelfs met een praktijkstage.
Zodra je zelf gaat behandelen, verandert er toch iets.
De cliënt tegenover je past namelijk niet altijd netjes in het voorbeeld uit een studieboek. Er kunnen meerdere problemen tegelijkertijd spelen. Een interventie die op papier logisch lijkt, kan in de praktijk niet aanslaan. Of tijdens een gesprek gebeurt er iets waardoor je moet afwijken van wat je vooraf had bedacht.
Dan komt het erop aan dat je niet alleen weet wat je kunt doen, maar ook begrijpt waarom je iets doet.
Juist daar ligt voor mij een belangrijke functie van de Basiscursus Cognitieve Gedragstherapie. Je verdiept je in de kennis van CGT en leert die kennis toe te passen bij de cliënt die daadwerkelijk tegenover je zit.
Door te oefenen, casuïstiek te bespreken en behandelkeuzes te onderbouwen. En ook door soms iets te proberen en vervolgens samen te onderzoeken waarom het wel of niet werkt.
Je carrière loopt zelden precies zoals je vooraf bedenkt
Gastdocent Mark de Haan is daar een mooi voorbeeld van. Toen Mark jaren geleden bij mij de basiscursus volgde, werkte hij in de verslavingszorg. Inmiddels is hij GZ-psycholoog op een TopGGZ-afdeling voor hardnekkige depressie en voert hij promotieonderzoek uit naar langdurige depressieve stoornissen.
Je zou kunnen denken dat zijn eerdere ervaring met verslavingsproblematiek daardoor minder relevant is geworden. Het tegenovergestelde blijkt waar.
“Nu ik met een heel andere doelgroep werk, zie ik juist daardoor hoe relevant mijn kennis over middelengebruik eigenlijk is. Verslavingsproblematiek kom je namelijk niet alleen tegen in de verslavingszorg. Ook bij depressie, angst of trauma kan middelengebruik een belangrijke rol spelen.”
De kennis die hij in een heel andere fase van zijn carrière opdeed, gebruikt hij dus nog steeds. En precies daarom verzorgt hij binnen onze basiscursus de les over cognitieve gedragstherapie bij middelengebruik en gokken.
Leren van mensen die het iedere dag toepassen
Verschillende gastdocenten brengen allemaal hun eigen expertise, werkomgeving en ervaringen uit de behandelkamer mee. Daardoor zie je als deelnemer niet alleen hoe cognitieve gedragstherapie volgens de theorie werkt, maar ook hoe verschillende behandelaren die kennis in hun dagelijkse praktijk toepassen.
Mark vindt het bijvoorbeeld belangrijk dat je na zijn les niet alleen meer weet over middelengebruik en gokken, maar ook denkt: als ik dit bij een cliënt tegenkom, kan ik hier zelf iets mee.
De basiscursus is doorspekt met casuïstiek, demonstraties, oefeningen en rollenspellen. Je krijgt ruimte om vragen te stellen en situaties uit je eigen werk te bespreken. Zo oefen je niet alleen met wat je kunt doen, maar vooral met de afwegingen die eraan voorafgaan.
Want uiteindelijk leer je het behandelen door het ook daadwerkelijk te doen.
Met de basiscursus CGT leg je je carrière niet vast
Misschien twijfel je nog of cognitieve gedragstherapie uiteindelijk de juiste richting voor jou is.
Weet dan dat het volgen van de basiscursus niet betekent dat je nu al hoeft te beslissen hoe de rest van je loopbaan eruitziet. Je kunt je daarna verder ontwikkelen binnen de cognitieve gedragstherapie, maar net zo goed kiezen voor een andere behandelvorm of een specialisatie in een bepaalde doelgroep.
En misschien is dat juist het mooie aan het begin van je carrière. Je hoeft nog niet te weten waar je eindigt om te weten waar je kunt beginnen.
Wil je een stevige basis leggen in cognitieve gedragstherapie?
Twee keer per jaar start de Basiscursus Cognitieve Gedragstherapie. Tijdens de opleiding leer je van Rebecca en verschillende ervaren gastdocenten hoe je de theorie vertaalt naar de dagelijkse behandelpraktijk.
